Quy luật cung cầu và điểm cân bằng thị trường
Điểm cân bằng thị trường là điểm mà tại đó lượng cung và lượng cầu bằng nhau đối với một hàng hóa hoặc dịch vụ nào đó. Tại điểm này, mức giá được giữ ổn định, lượng hàng hóa nhà sản xuất muốn bán ra khớp chính xác với lượng hàng hóa người tiêu dùng muốn mua.
Xét sản phẩm A có giá bán là p đvtt, ta kí hiệu QS và QD lần lượt là lượng cung và lượng cầu của sản phẩm A.
Khi đó, điểm cân bằng của sản phẩm A xảy ra khi QS = QD. Ta thu được phương trình theo biến p, giải phương trình ta được p là giá bán cân bằng. Thay thế p vào QS hoặc QD (hai giá trị bằng nhau) ta được số sản phẩm cân bằng.
Với thị trường có hai loại hàng hóa:
Sản phẩm 1: QS1 , QD1 ; Sản phẩm 2: QS2 , QD2. Trong đó, các hàm số QS , QD phụ thuộc vào các biến giá bán p1, p2. Khi đó, điểm cân bằng xảy ra khi QS1 = QD1 và QS2 = QD2
Bằng cách giải hệ gồm 2 phương trình 2 ẩn, ta thu được giá cân bằng thị trường p1, p2. Thay p1, p2 vào QS1 , QS2 ta được số sản phẩm cân bằng của hai sản phẩm.
Tương tự, với thị trường có ba loại hàng hóa:
Sản phẩm 1: QS1 , QD1 ; Sản phẩm 2: QS2 , QD2; Sản phẩm 3: QS3 , QD3. Trong đó, các hàm số QS , QD phụ thuộc vào các biến giá bán p1, p2, p3.Khi đó, điểm cân bằng xảy ra khi
QS1 = QD1 và QS2 = QD2 và QS3 = QD3
Bằng cách giải hệ gồm 3 phương trình 3 ẩn, ta thu được giá cân bằng thị trường p1, p2, p3. Thay p1, p2, p3 vào QS1 , QS2 , QS3 ta được số sản phẩm cân bằng của ba sản phẩm..
Tổng quát, với thị trường có n loại hàng hóa:
Sản phẩm 1: QS1 , QD1 ; Sản phẩm 2: QS2 , QD2; Sản phẩm 3: QS3 , QD3...; Sản phẩm n: QSn , QDn.... Trong đó, các hàm số QS , QD phụ thuộc vào các biến giá bán p1, p2, ..., pn.Khi đó, điểm cân bằng xảy ra khi
QS1 = QD1 và QS2 = QD2 và QS3 = QD3; ...; QSn = QDn
Bằng cách giải hệ gồm n phương trình n ẩn, ta thu được giá cân bằng thị trường p1, p2, p3, ..., pn. Thay p1, p2, p3, ... pn vào QS1 , QS2, ... , QSn ta được số sản phẩm cân bằng của n sản phẩm.